20 câu hỏi trắc nghiệm an toàn thông tin cho nhân viên có đáp án và giải thích
Mục lục (9 phần)
Bài này gồm 20 câu hỏi trắc nghiệm về an toàn thông tin cho nhân viên văn phòng, mỗi câu có đáp án, giải thích và nguồn tra được. Câu hỏi do Vietdemy tự soạn từ luật Việt Nam và tài liệu công khai của NIST, CISA, không lấy từ đề của bất kỳ chứng chỉ thương mại nào, cũng không phải đề thi của cơ quan, đơn vị nào.
Lưu ý: nội dung chỉ để tham khảo, đối chiếu đến ngày 09/11/2026. Tên người và công ty trong câu hỏi là giả định. Nếu quy định nội bộ của công ty bạn khác với khuyến nghị quốc tế, hãy làm theo quy định công ty và hỏi lại bộ phận phụ trách.
Ba phản xạ cần nhớ
- Dừngthư, tin nhắn hay cuộc gọi càng thúc giục thì càng phải chậm lại.
- Kiểmxác minh qua kênh bạn đã biết từ trước, không dùng số điện thoại hay đường link người lạ đưa.
- Báonghi ngờ hoặc đã lỡ tay thì báo ngay cho bộ phận phụ trách, kể cả khi bạn nghĩ mình đã bị lừa.
Cách dùng bài: che phần đáp án, tự chọn rồi mới đọc giải thích.
Phần 1. Khái niệm và hành vi bị cấm (câu 1-4)
Câu 1. Theo Luật An ninh mạng 116/2025/QH15, "an ninh thông tin mạng" là sự bảo đảm những tính chất nào của thông tin trên không gian mạng?
A. Tính nhanh, tính rẻ, tính tiện
B. Tính nguyên vẹn, tính bảo mật, tính khả dụng
C. Tính công khai, tính minh bạch, tính phổ biến
D. Tính độc quyền, tính riêng tư, tính bền vững
Đáp án: B. Điều 2 khoản 2 Luật An ninh mạng định nghĩa an ninh thông tin mạng là sự bảo đảm tính nguyên vẹn, tính bảo mật, tính khả dụng của thông tin trên không gian mạng.
Câu 2. Kẻ xấu vào được hệ thống chấm công và sửa số giờ làm của 20 nhân viên. Tính chất nào của thông tin bị xâm phạm trước hết?
A. Tính khả dụng
B. Tính bảo mật
C. Tính nguyên vẹn
D. Không tính chất nào, vì hệ thống vẫn chạy
Đáp án: C. Tính nguyên vẹn là thông tin không bị sửa đổi hoặc phá huỷ trái phép, theo cách hiểu trong bảng thuật ngữ của NIST. Hệ thống vẫn chạy nhưng số liệu đã sai.
Câu 3. Luật An ninh mạng định nghĩa phần mềm độc hại là gì?
A. Mọi phần mềm không có bản quyền
B. Phần mềm nước ngoài chưa đăng ký tại Việt Nam
C. Phần mềm chạy chậm trên máy cũ
D. Phần mềm có khả năng gây ra hoạt động không bình thường cho một phần hoặc toàn bộ hệ thống thông tin, hoặc sao chép, sửa đổi, xoá bỏ trái phép thông tin lưu trữ trong hệ thống thông tin
Đáp án: D. Đây là nội dung Điều 2 khoản 9. Điều luật nói tới khả năng gây hại, không nói tới bản quyền hay xuất xứ phần mềm.
Câu 4. Anh Hùng đã nghỉ việc nhưng vẫn dùng mật khẩu cũ vào CRM công ty để lấy danh sách khách. Luật An ninh mạng nhìn việc này thế nào?
A. Được, vì mật khẩu vẫn còn dùng được
B. Thuộc nhóm hành vi bị nghiêm cấm: xâm nhập trái phép hệ thống của người khác; thu thập trái pháp luật dữ liệu cá nhân
C. Chỉ vi phạm nội quy công ty
D. Chỉ sai nếu anh Hùng bán danh sách
Đáp án: B. Điều 7 khoản 5 cấm xâm nhập trái phép vào hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu của người khác. Điều 7 khoản 2 điểm h cấm thu thập, sử dụng trái pháp luật dữ liệu cá nhân của người khác. Mức xử lý cụ thể còn tuỳ hành vi và hậu quả.
Phần 2. Nhận diện lừa đảo (câu 5-10)
Câu 5. Một người gọi điện, xưng là bộ phận IT, xin mã đăng nhập của bạn để "sửa lỗi gấp". Đây là kiểu tấn công nào?
A. Tấn công phi kỹ thuật (social engineering): lừa người để lấy thông tin
B. Lỗi phần cứng
C. Sao lưu dữ liệu
D. Kiểm thử phần mềm
Đáp án: A. NIST mô tả social engineering là việc tìm cách lừa một người để họ tiết lộ thông tin, ví dụ mật khẩu, rồi dùng thông tin đó tấn công hệ thống hoặc mạng.
Câu 6. Email xưng là ngân hàng, gửi từ một địa chỉ Gmail, yêu cầu xác nhận số tài khoản trong 30 phút. Dấu hiệu lừa đảo nào xuất hiện?
A. Thúc giục làm ngay
B. Địa chỉ gửi đáng ngờ
C. Đòi thông tin nhạy cảm
D. Cả ba dấu hiệu trên
Đáp án: D. NIST nêu đúng ba dấu hiệu này trong hướng dẫn phòng chống phishing cho doanh nghiệp nhỏ: tạo cảm giác gấp gáp, địa chỉ gửi đáng ngờ, đòi thông tin nhạy cảm.
Câu 7. Kế toán nhận thư đề nghị đổi số tài khoản nhận tiền của một nhà cung cấp quen. Bước đúng là gì?
A. Trả lời ngay thư đó để xác nhận
B. Gọi vào số điện thoại đã lưu từ trước của nhà cung cấp để xác minh, không dùng số trong thư
C. Bấm link trong thư để xem hợp đồng mới
D. Đổi số tài khoản rồi báo sau
Đáp án: B. NIST khuyên xác minh bằng thông tin liên hệ đã biết hoặc website công khai của công ty, không dùng thông tin ghi trong tin nhắn. CISA cũng khuyên liên hệ qua kênh khác nếu thấy thư có thể là thật.
Câu 8. Thư quảng cáo đáng ngờ có nút "Huỷ đăng ký" ở cuối thư. Nên làm gì?
A. Không bấm, báo cáo thư rồi xoá
B. Bấm huỷ đăng ký cho đỡ phiền
C. Trả lời thư yêu cầu ngừng gửi
D. Chuyển thư cho đồng nghiệp xem thử
Đáp án: A. CISA và NIST đều khuyên không bấm liên kết, kể cả liên kết huỷ đăng ký, và không trả lời thư. Hãy dùng nút báo cáo rồi xoá.
Câu 9. Một email viết trôi chảy, không có lỗi chính tả. Có thể kết luận gì?
A. Chắc chắn là thư thật
B. Chắc chắn do bộ phận pháp chế gửi
C. Không đủ để tin: ngày nay AI viết được thư lừa đảo không lỗi
D. Có thể bấm mọi liên kết trong thư
Đáp án: C. CISA lưu ý đúng ngữ pháp không còn là dấu hiệu đáng tin, vì AI có thể tạo ra các thông điệp không lỗi. Hãy kiểm tra người gửi, liên kết và yêu cầu trong thư.
Câu 10. Trong cuộc gọi video, người có khuôn mặt và giọng giống sếp yêu cầu bạn chuyển tiền gấp. Bạn nên làm gì trước?
A. Chuyển ngay vì đã thấy mặt sếp
B. Chuyển một nửa, chờ xác nhận sau
C. Gửi mã OTP cho sếp để sếp tự làm
D. Dừng lại và xác minh qua một kênh khác đã biết, ví dụ gọi vào số của sếp đã lưu
Đáp án: D. Luật An ninh mạng cấm dùng trí tuệ nhân tạo hoặc công nghệ mới để giả mạo video, hình ảnh, giọng nói của người khác trái quy định pháp luật (Điều 7 khoản 2 điểm g) và cấm lừa đảo chiếm đoạt tài sản (điểm đ). Hình ảnh và giọng nói không còn đủ để xác nhận, nên phải kiểm chứng qua kênh khác như NIST và CISA hướng dẫn.
Phần 3. Mật khẩu và tài khoản (câu 11-15)
Câu 11. Theo NIST SP 800-63B-4, mật khẩu dùng làm yếu tố xác thực duy nhất phải dài tối thiểu bao nhiêu ký tự?
A. 15 ký tự
B. 6 ký tự
C. 8 ký tự
D. 32 ký tự
Đáp án: A. Mục 3.1.1.2 yêu cầu tối thiểu 15 ký tự khi mật khẩu là yếu tố duy nhất. Nếu mật khẩu chỉ là một phần của xác thực đa yếu tố thì tối thiểu 8 ký tự.
Câu 12. Theo NIST SP 800-63B-4, khi nào nên bắt người dùng đổi mật khẩu?
A. Cứ 30 ngày một lần
B. Cứ đầu mỗi quý
C. Khi có bằng chứng mật khẩu đã bị lộ, không bắt đổi định kỳ
D. Mỗi lần đăng nhập
Đáp án: C. Mục 3.1.1.2 ghi không được yêu cầu đổi mật khẩu định kỳ, nhưng phải buộc đổi khi có bằng chứng mật khẩu đã bị xâm phạm. Quy định nội bộ công ty bạn có thể khác, hãy làm theo quy định đó.
Câu 13. Theo NIST SP 800-63B-4, hệ thống đăng nhập nên đối xử với trình quản lý mật khẩu thế nào?
A. Chặn hoàn toàn
B. Phải cho phép dùng trình quản lý mật khẩu và tính năng tự điền
C. Chỉ cho phép với quản trị viên
D. Chỉ cho phép trên máy Windows
Đáp án: B. Mục 3.1.1.2 yêu cầu bên xác minh phải cho phép dùng trình quản lý mật khẩu và tự điền, và nên cho phép dán mật khẩu. Nhờ vậy, mỗi tài khoản có thể dùng một mật khẩu dài, riêng.
Câu 14. Cách đăng nhập nào dưới đây là xác thực đa yếu tố (MFA)?
A. Mật khẩu và câu hỏi bí mật
B. Hai mật khẩu khác nhau
C. Mật khẩu và mã từ ứng dụng trên điện thoại
D. Mật khẩu viết ra giấy
Đáp án: C. NIST định nghĩa MFA là xác thực dùng từ hai loại yếu tố khác nhau: thứ bạn biết, thứ bạn có, thứ thuộc về bạn. Mật khẩu và câu hỏi bí mật cùng là "thứ bạn biết" nên vẫn chỉ là một loại yếu tố.
Câu 15. Chị Lan cho đồng nghiệp mượn tài khoản đăng nhập mà công ty cấp riêng cho mình, đồng nghiệp dùng tài khoản đó làm việc trái luật. Theo Luật An ninh mạng, ai có thể bị xử lý?
A. Chỉ người mượn
B. Chỉ công ty
C. Chỉ bộ phận IT
D. Cả chị Lan với tư cách chủ tài khoản và người đã dùng tài khoản, tuỳ tính chất, mức độ vi phạm
Đáp án: D. Điều 42 khoản 2 yêu cầu mỗi người bảo mật thông tin tài khoản số của mình. Khi tài khoản bị dùng để vi phạm pháp luật, chủ tài khoản và người sử dụng tài khoản có thể bị xử lý kỷ luật, xử phạt hành chính hoặc truy cứu hình sự tuỳ tính chất, mức độ, và phải bồi thường nếu gây thiệt hại.
Phần 4. Dữ liệu và xử lý sự cố (câu 16-20)
Câu 16. Theo Nghị định 356/2025/NĐ-CP, tên đăng nhập, mật khẩu tài khoản ngân hàng của khách thuộc loại dữ liệu nào?
A. Dữ liệu cá nhân nhạy cảm
B. Dữ liệu cá nhân cơ bản
C. Dữ liệu kỹ thuật
D. Không phải dữ liệu cá nhân
Đáp án: A. Điều 4 khoản 1 điểm k Nghị định 356 xếp tên đăng nhập, mật khẩu truy cập tài khoản ngân hàng, thông tin thẻ ngân hàng, lịch sử giao dịch vào dữ liệu nhạy cảm. Vì vậy không gửi các thông tin này qua Zalo hay email cá nhân.
Câu 17. Phòng kế toán chỉ cần xem hoá đơn, nhưng lại được cấp quyền sửa toàn bộ hệ thống. Nguyên tắc nào bị bỏ qua?
A. Nguyên tắc đặt mật khẩu dài
B. Nguyên tắc đặc quyền tối thiểu (least privilege): chỉ cấp quyền vừa đủ cho công việc
C. Nguyên tắc sao lưu dữ liệu
D. Nguyên tắc đổi mật khẩu theo quý
Đáp án: B. NIST định nghĩa đặc quyền tối thiểu là giới hạn quyền truy cập ở mức tối thiểu cần để hoàn thành việc được giao.
Câu 18. Màn hình máy bạn hiện thông báo đòi tiền chuộc, các tệp đổi đuôi lạ. Việc nên làm ngay là gì?
A. Tắt màn hình rồi làm tiếp việc khác
B. Tự trả tiền để lấy lại tệp
C. Ngắt máy khỏi mạng (rút cáp, tắt Wi-Fi) và báo ngay cho IT
D. Gửi tệp đã bị mã hoá cho đồng nghiệp nhờ mở thử
Đáp án: C. Hướng dẫn #StopRansomware của CISA nêu bước đầu là xác định máy bị ảnh hưởng và cô lập ngay, có thể rút mạng hoặc ngắt Wi-Fi. CISA cũng khuyên chỉ tắt nguồn khi không thể ngắt mạng, vì tắt máy làm mất dấu vết trong bộ nhớ.
Câu 19. Bạn lỡ nhập mật khẩu vào trang giả qua link trong email. Việc nên làm là gì?
A. Im lặng, chờ xem có chuyện gì không
B. Đổi mật khẩu ngày mai
C. Xoá email rồi coi như chưa có gì
D. Đổi ngay mật khẩu đó và các tài khoản dùng chung mật khẩu, báo bộ phận phụ trách theo quy trình sự cố
Đáp án: D. NIST hướng dẫn đổi mật khẩu bị ảnh hưởng, đổi cả ở các tài khoản dùng lại mật khẩu đó, thực hiện kế hoạch ứng phó sự cố và báo đúng người trong công ty. NIST cũng khuyên đào tạo nhân viên báo cáo cả khi họ nghĩ mình đã bị lừa.
Câu 20. Công ty phát hiện dữ liệu khách bị lộ, có thể xâm phạm tài sản của khách. Bên kiểm soát dữ liệu phải báo cơ quan chuyên trách chậm nhất khi nào?
A. 72 giờ kể từ khi phát hiện
B. 7 ngày kể từ khi phát hiện
C. 30 ngày kể từ khi phát hiện
D. Chỉ báo khi có khách khiếu nại
Đáp án: A. Điều 23 khoản 1 Luật 91/2025/QH15 đặt mốc 72 giờ. Với nhân viên, ý nghĩa thực tế là báo nội bộ càng sớm càng tốt, vì đồng hồ của công ty đã bắt đầu chạy từ lúc phát hiện.
Bảng đáp án nhanh
| Câu | Đáp án | Căn cứ |
|---|---|---|
| 1 | B | Luật 116/2025, Điều 2 khoản 2 |
| 2 | C | NIST CSRC Glossary, integrity |
| 3 | D | Luật 116/2025, Điều 2 khoản 9 |
| 4 | B | Luật 116/2025, Điều 7 khoản 2 điểm h, khoản 5 |
| 5 | A | NIST CSRC Glossary, social engineering |
| 6 | D | NIST, Phishing (Small Business Cybersecurity Corner) |
| 7 | B | NIST, Phishing; CISA, Recognize and Report Phishing |
| 8 | A | CISA, Recognize and Report Phishing; NIST, Phishing |
| 9 | C | CISA, Recognize and Report Phishing |
| 10 | D | Luật 116/2025, Điều 7 khoản 2 điểm đ, g; NIST, Phishing |
| 11 | A | NIST SP 800-63B-4, mục 3.1.1.2 |
| 12 | C | NIST SP 800-63B-4, mục 3.1.1.2 |
| 13 | B | NIST SP 800-63B-4, mục 3.1.1.2 |
| 14 | C | NIST CSRC Glossary, multi-factor authentication |
| 15 | D | Luật 116/2025, Điều 42 khoản 2 |
| 16 | A | NĐ 356/2025, Điều 4 khoản 1 điểm k |
| 17 | B | NIST CSRC Glossary, least privilege |
| 18 | C | CISA, #StopRansomware Guide |
| 19 | D | NIST, Phishing |
| 20 | A | Luật 91/2025, Điều 23 khoản 1 |
Câu hỏi thường gặp
Luật An ninh mạng hiện hành là luật nào?
Luật An ninh mạng số 116/2025/QH15, được Quốc hội khoá XV thông qua ngày 10/12/2025, có hiệu lực từ 01/7/2026. Từ ngày đó, Luật An toàn thông tin mạng số 86/2015/QH13 và Luật An ninh mạng số 24/2018/QH14 hết hiệu lực (Điều 44).
Có nên bắt nhân viên đổi mật khẩu 90 ngày một lần không?
NIST SP 800-63B-4 yêu cầu không bắt người dùng đổi mật khẩu định kỳ, chỉ buộc đổi khi có bằng chứng mật khẩu bị lộ. Nhiều công ty vẫn có quy định riêng, nên nhân viên làm theo quy định đang áp dụng; bộ phận phụ trách có thể cân nhắc lại chính sách theo khuyến nghị mới.
Bộ câu hỏi này có dùng để thi chứng chỉ được không?
Không. Đây là câu hỏi ôn tập kiến thức nền cho nhân viên, không phải đề hay tài liệu của một chứng chỉ nào.
Học tiếp
Bài đào tạo an toàn thông tin cho nhân viên: khoá Dừng - Kiểm - Báo nói rõ cách biến ba phản xạ trên thành thói quen của cả đội. Muốn luyện bằng tình huống, khoá An toàn thông tin cho nhân viên đi qua lừa đảo phổ biến ở Việt Nam, email giả mạo, deepfake, mật khẩu, 2FA và báo cáo sự cố. Nếu công ty đang muốn nhân viên đăng nhập bằng tài khoản công ty, đọc thêm SSO là gì.
Nguồn văn bản
- Luật An ninh mạng số 116/2025/QH15.
- Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân số 91/2025/QH15.
- Nghị định số 356/2025/NĐ-CP.
- NIST SP 800-63B-4, hướng dẫn về xác thực số.
- NIST: Phishing (Small Business Cybersecurity Corner).
- Bảng thuật ngữ NIST: integrity, social engineering, multi-factor authentication, least privilege.
- CISA: Recognize and Report Phishing.
- CISA: #StopRansomware Guide.
Cập nhật 09/11/2026. Nội dung chỉ để tham khảo, không phải tư vấn pháp lý.














